Vrijmetselarij Loge Groot Nederland

Inleiding

Als je van aangename dingen en een makkelijk leven houdt, sla dan dit deel over. Het gaat over mensen die zich geweldig inspannen om herboren te worden, om satori , Verlichting te verkrijgen. Het kan je overkomen. In een flits gaat er iets open. Je bent dan door en door nieuw. Je ziet dezelfde niet-zelfde wereld met andere ogen. Dit heelal vernieuwende kracht komt als een gunst niet logisch. De oude Chinezen bedachten problemen, koan genoemd, om de dronkenschap van het woord en het ronddwalen van de geest bij hun studenten te doen ophouden. Wanneer zij een student aan het mediteren hadden over een koan, was dat een andere manier om te zeggen : Verspil je leven niet alleen met voelen; kanaliseer gedachte en gevoel tot een doel - en laat het dan gebeuren. Is deze kunst van lichtaandraaiend verloren geraakt ? Dat hoeft niet, mits je je geest- en alles wat u verder hebt - er op richt. Als de leiders van de mensheid zich hier meer bewust van waren, zouden zij, wanneer zij in het bezit komen van kleinere krachten, hun medemensen minder uitbuiten. Die oude leraren gaven hun leerlingen complimenten door middel van kritiek, door slagen zelfs. Wanneer zij prezen was het gewoonlijk kleinerend bedoeld. Dat was de gewoonte. Zij hadden een vergaande bezorgdheid voor hun leerlingen, maar toonden deze door hun houding, niet door woorden. Het waren sterke kerels, mannen die schokten. Zij stelden vragen waarop het enige antwoord iemands hele wezen was. Wat is het juiste antwoord op een koan ? Er zijn veel juiste antwoorden en er zijn er ook geen. Er bestaat zelfs een, moelijk te verkrijgen, boek in Japan dat gepaste antwoorden geeft op elk van deze openers van de geest. Wat een mop ! Want de koan zelf is het antwoord, en zo gauw er een juist antwoord op is , is Zen dood.

Joshu's hond

Een monnik vroeg Joshu, een Chinese Zen-meester: “Heeft een hond Boeddha-natuur of niet?” Joshu antwoordde : “Mu”. ( Mu is een ontkenning in het Chinees en betekent : “niet hebben”, “zonder”, of “neen”.)

Commentaar van Mumon: Om Zen te beseffen moet men door de versperring der aartvaders. Verlichting komt steeds nadat de weg van het denken is geblokkeerd. Als je niet door de versperring der aartsvaders gaat of je denkweg is niet geblokkeerd, dan is wat je ook denkt, wat je ook doet, als een verwarringswekkend spook. Misschien vraagt u: “Wat is een versperring van een aartsvader?” Dit ene woord, Mu, is het. Dit is de versperring van Zen. Als je deze passeert zul je Joshu van aangezicht tot aangezicht zien. Dan kun je hand in hand werken met de hele rij aartsvaders. Is dat niet fijn? Als je deze versperring wilt passeren, moet je werken met elk bot in je lichaam en met elke porie van je huid. Vol van deze vraag: wat is Mu?, en deze nacht en dag dragen. Geloof niet dat het ‘t algemene negatieve teken is dat niets betekend. Het is geen niets-zijn, het tegenovergestelde van bestaan. Als je werkelijk deze versperring wilt passeren, zou je je moeten voelen alsof je een hete ijzeren bal aan het drinken bent die je evenmin kunt inslikken als uitspuwen. Dan verdwijnt uw geringere kennis van vroeger. Zoals een vrucht rijpt in het seizoen, zo worden uw subjectiviteit en uw objectiviteit op natuurlijke wijze één. Het is als een stomme die een droom heeft gehad. Hij weet ervan, maar kan het niet vertellen. Voor wie in deze toestand komt is de ik-schaal verpletterd en hij kan hemel en aarde bewegen. Hij is als een groot krijger met een scherp zwaard. Als hem een Boeddha in de weg staat slaat hij hem neer; als een aartsvader hem een obstakel biedt doodt hij hem; en hij zal op zijn manier vrij zijn van geboorte en dood. Hij kan elke wereld binnengaan alsof het zijn eigen speelplaats was. Ik zal u vertellen hoe u dit moet doen met de volgende koan: Doe niet meer dan u met al uw energie concentreren op dit Mu, en sta geen enkele onderbreking toe. Als u dit Mu binnengaat en er is geen onderbreking, zal uw prestatie zijn als een kaars die brandt en het hele heelal verlicht.

Heeft een hond de Boeddha-natuur ? Dit is de ernstigste vraag van allemaal. Als u ja of nee zegt, verlies u uw eigen Boeddha-natuur.

Boeddha draait een bloem rond

Toen Boeddha op een berg Grdhrakuta was, draaide hij een bloem rond tussen zijn vingers en hield haar voor de ogen van zijn toehoorders. Iedereen was stil. Alleen Mahakasyapa glimlachte bij deze openbaring, hoewel hij zijn gezicht in de plooi probeerde te houden. Boeddha zei:' Ik heb het oog van de ware leer, het hart van Nirvana, de ware aanblik van de niet-vorm, en de onuitsprekelijke stap van Dharma. Het wordt niet woorden uitgedrukt, maar in het bijzonder overgebracht door boven het onderrichten uit te stijgen. Deze leer heb ik gegeven aan Mahakayapa.'


Commentaar van Mumon: Gautama met zijn goeden gezichtdacht dat hij iedereen kon beetnemen. Hij maakte de goede luisteraars tot zoiets als slechte, en verkocht hondevlees onder het etiket van schapevlees. En hijzelf vond het prachtig. Wat als de toeschouwers allemaal samen gelachen hadden ? Hoe zou hij dan de leer over hebben kunnen brengen? En daartegen Maha-Kashapa niet had geglimlacht, hoe had hij dan de leer door kunnen geven? Als hij zegt dat inzicht kan doorgegeven worden, is hij als de gladjanus uit de stad die het plattelandsuilskuiken beetneemt, en als hij zegt dat het niet doorgegeven kan worden, waarom keurt hij dan goed wat Maha-Kashapa doet?

Bij het rondraaien van de bloem werd zijn vermomming ontmaskerd. Niemand in de hemel of op aarde kan Maha-Kashapa's gerimpeld gezicht overtreffen.

Een filosoof stelt Boeddha een vraag.

Een filosoof vroeg aan Boeddha:' Zonder woorden, zonder het woordeloze, wilt u mij de waarheid vertellen?' De Boeddha bleef zwijgen. De filosoof boog en dankte de Boeddha, zeggend:'Met de hulp van uw liefde heb ik mijn waanideeën opgeruimd en heb ik de ware weg betreden.' Nadat de wijsgeer was vertrokken, vroeg Ananda aan de Boeddha wat hij had bereikt. De Boeddha antwoordde:'Een goed paard rent zelfs bij de schaduw van de zweep.



Commentaar van Mumon: Ananda was de leerling van de Boeddha. Evenwel, zijn mening overtrof niet die van buitenstaanders. Ik wil jullie vragen monniken: Hoeveel verschil is er tussen leerlingen en buitenstaanders>

Om te lopen over het scherp van een zwaard,

om over gladbevroren ijs te rennen,

heeft men geen voetstappen nodig om te volgen.

Wandel over de kliffen met lossen handen.


Wie is hij?

Ho-en zei:'De vroegere en toekomstige Boeddha's, beiden zijn zijn dienaren. Wie is hij?'

Commentaar van Mumon: Als je duidelijk beseft wie hij is, is het alsof je je eigen vader tegenkomt in een drukke straat. Het is niet nodig om iemand te vragen of je herkenning al dan niet juist is.

Vecht niet met andermans pijl en boog

Rijd niet op andermans paard

Praat niet over andermans fouten.

Bemoei je niet met andermans werk.



Het meisje ontwaakt uit haar meditatie.

In de tijd van Boeddha Shakyamuni ging Manjusri naar de vergadering van de Boeddha's. Toen hij daar aankwam was de conferentie al voorbij en was iedere Boeddha reeds naar zijn eigen Boeddhaland teruggekeerd. Alleen een meisje zat nog onbeweeglijk in diepe meditatie. Manjusri vroeg Boeddha Shakyamuni hoe het voor dit meisje mogelijk was deze staat te bereiken, een staat die zelfs hij niet kon verwerven. 'Breng haar uit haar Samadhi en vraag het haar zelf,' zei de Boeddha. Manjusri liep drie keer om het meisje heen en knipte met zijn vingers. Nog bleef zij mediteren. Dus bracht hij haar door middel van zijn wonderbare kracht over naar een hoge hemel en deed zijn best haar te roepen, maar vergeefs. Boeddha Shakyamuni zei : 'Zelfs honderdduizend Manjusris zouden haar niet kunnen storen, maar beneden deze plaats, voorbij twaalfhonderd miljoen landen, is een Bodhisattva, kiem van waanideeen. Als hij hier komt, zal zij ontwaken.' Nauwelijks had de Boeddha gesproken of die Bodhisattva sprong van de aarde op en boog en betuigde zijn hulde aan de Boeddha. Boeddha zei hem het meisje te wekken. De Bodhisattva ging voor het meisje staan en knipte met zijn vingers, en op hetzelfde ogenblik ontwaakte het meisje uit haar diepe meditatie.

Commentaar van Mumon: De oude Shakyamuni zette een zeer armzalig toneeltje op touw . Ik wil jullie vragen, monniken : Als Manjusri, van wie men aanneemt dat hij leraar is geweest van zeven Boeddha's, dit meisje niet uit haar meditatie kon brengen, hoe kon een Bodhisattva dit dan, die nog maar een beginneling is ? Als u dit innerlijk begrijpt, kunt uzelf binnengaan in de grote meditatie, terwijl u leeft in de wereld van waanideeën.

De een kon haar niet wekken, de andere wel.

Geen van beidde zijn zij goede acteurs,

De een draagt het godenmasker, de ander een duivelsmasker.

Hadden zij beiden gefaald, ware het toneelstuk tenminste nog een komedie.



Een vreemdeling zonder baard.

Wakuan klaagde, toen hij een afbeelding van een Bodhidharma met baard zag: 'Waarom heeft die vent geen baard?'

Commentaar van Mumon: Als je Zen wilt studeren, moet je het met je hart studeren. Als je besef verwerft, moet je het ware besef zijn. Jijzelf moet het gezicht van de grote Bodhidharma hebben om hem te zien. Een blik is dan genoeg. Maar als je zegt dat je hem hebt ontmoet, heb je hem helemaal nooit gezien.